Notice: Undefined variable: aa in /home/haldeh.com/httpdocs/templates/bt_travelin/index.php on line 58
SÜSENLER / BIRĞIZZEYLÊLER
English Arabic German Turkish

Özel Haber

 

  Ana Sayfa     Foto Galeri     Video Galeri     Mahalmi Sözlük     Şiirler     Aydınlarımız     Mahalmi Edebiyatı  
  You are here:  Anasayfa Kültürümüzden Örnekler SÜSENLER / BIRĞIZZEYLÊLER
SÜSENLER / BIRĞIZZEYLÊLER PDF Yazdır E-posta
Yazar Abdulkadir ALTAY   
Cuma, 20 Mart 2009 17:23

Baharın müjdesi olan “Bırğızzeyleler” süsenler etrafımızı süslemeye başladı.

Mardin –Midyat arasındaki bölge, buram buram tarih kokan bir yerdir.

Buranın yerel adı “turabdin“dir. Buralarda bol olan sadece tarih değildir. Taşlarda çoktur. Buranın kırsalında gezinen biri “Allah yeryüzüne kısmetleri verirken, buralara taşları vermiş.” diyemeden edemez. Seyrek meşe palamudu ağaçlarından başka ağaçlıklara ve çalılıklara pek rastlanmaz buralarda.  Uzaktan bakılınca taşların kapladığı geniş araziler görülür. Özellikle kış aylarında bu araziler o kadar boş ve verimsiz görünür ki sanki hiç hayat yok buralarda. Kışın bitiminin hemen ardından bu taşlık arazide gezinirken dikkatle baktığınızda; taşlar arasında gizlenmiş dünyanın en harika “süsen”lerini (bırğızzeylê) görürsünüz.

Bu kamuflaj ustası çiçekleri daha rahat görmek için güneşi karşınıza alıp araziye öyle bakmalısınız. Bu açıdan baktığınızda, süsenlerin taşlık arazide parlayan birer yıldız gibi olduğunu fark edeceksiniz. Onlara yakından baktığınızda ne kadar narin ve zarif odlunu görüp hayran kalacaksınız. En güzel tüllerden yapılmış gelinlikler bile bu zarafetin yanında sönük kalır.

            İşte her yıl mart ayının başında kendilerini gösteren bu harika çiçekleri görmek ve sevdiklerine hediye etmek isteyen bölge çocukları, taşlık arazilerde heyecan dolu bir ava çıkarlar. Çiçek açmış süsenleri hayranlıkla seyrettikten sonra en güzellerinden bir demet yaparak annelere götürülür. Ama daha tomurcuk halinde olanların (kerkub) yanına iki-üç taşı üst üste koyarak işaret bırakılır.

 

 Bu işaret, süsenlerin ertesi gün daha rahat bulunmasını ve başkası tarafından görülmesi halinde bir sahibinin olduğunun sembolüdür.  Süsenler, elleri süslediği gibi kulak arkasına konularak da başları süsler. Bu harika çiçeklere sevinen çocuklar bir- iki saat onlarla oynarlar. Daha sonra solmaya başlayan süsenleri Arapça bir tekerleme eşliğinde baş aşağı ederek, baş ile işaret parmakları arasında yuvarlayıp içlerindeki taç yapraklarını yere düşürürler.

 

Bu tekerleme ile süsenlerin cinsiyetini tespit etmeye çalışırlar. Eğer süsenin taç yaprakları dik duracak olursa erkek, yere düşecek olursa kız olduğu kabul edilir. Tabi makbul olanı, bölge kültürüne ters düşmemek için erkek olanıdır.  Süsenlerle oyun burada bitmez. Zira oyunun son aşaması süsenlerin afiyetle yenmesidir. Marul tadını andıran tatları ve eşsiz güzellikleriyle süsenler, hayatımızda hoş bir anı bırakırlar.


Süsen-Bığızzeylê Tekerlemesi
Lediy lediy, ‘ale kef lahmediy,‘ale ıkbel ‘alemıtiy,

Levê sahlê levê cıdiy.

Ebu Huseyn El-Haldehi

 

Yorum ekle

Güvenlik kodu
Yenile

Son Haberler


Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_latestnews/helper.php on line 109

Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_latestnews/helper.php on line 109

Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_latestnews/helper.php on line 109

Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_latestnews/helper.php on line 109

Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_latestnews/helper.php on line 109

Çok Okunanlar


Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_mostread/helper.php on line 79

Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_mostread/helper.php on line 79

Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_mostread/helper.php on line 79

Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_mostread/helper.php on line 79

Warning: Creating default object from empty value in /home/haldeh.com/httpdocs/modules/mod_mostread/helper.php on line 79

Ziyaretçi İstatistikleri

mod_vvisit_counterBugün29
mod_vvisit_counterDün672
mod_vvisit_counterBu Hafta29
mod_vvisit_counterBu Ay11601
mod_vvisit_counterToplam1237053
Şu anda 30 ziyaretçi çevrimiçi
Top